Σλοβενία: Εξαφανίστηκε ο παγετώνας στο εθνικό της σύμβολο (φωτογραφίες)

Η Σλοβενία αποχαιρετά ένα από τα πιο χαρακτηριστικά φυσικά τοπία της, καθώς ο παγετώνας στο όρος Τρίγκλαβ, την υψηλότερη κορυφή της χώρας και σύμβολο της εθνικής της ταυτότητας, έχει ουσιαστικά εξαφανιστεί. Οι νέες φωτογραφίες από το βουνό, πριν και μετά τις χιονοπτώσεις του Οκτωβρίου, αποτυπώνουν την απώλεια του τελευταίου ορατού τμήματος της κύριας παγετωνικής μάζας, έπειτα από ένα καλοκαίρι με ιδιαίτερα υψηλές θερμοκρασίες.

Ο παγετώνας, που κάποτε κάλυπτε περίπου 40 εκτάρια, είχε περιοριστεί τα τελευταία χρόνια σε μικρές, απομονωμένες επιφάνειες πάγου. Παρά τις προβλέψεις των επιστημόνων ότι πλησίαζε το τέλος του, κατάφερε να διατηρηθεί για περισσότερο από δύο δεκαετίες, προτού η φετινή περίοδος τήξης αποδειχθεί καθοριστική.

Η εξαφάνισή του δεν αποτελεί μόνο μια ακόμη συνέπεια της κλιματικής αλλαγής στις Άλπεις. Για τους Σλοβένους, το Τρίγκλαβ έχει ιδιαίτερη ιστορική και πολιτιστική σημασία, καθώς η χαρακτηριστική τριπλή κορυφή του απεικονίζεται ακόμη και στη σημαία.

Πώς εξαφανίστηκε ο παγετώνας στη Σλοβενία

Η υποχώρηση των πάγων στο Τρίγκλαβ καταγράφεται συστηματικά από το 1946. Τότε, η έκταση του παγετώνα έφτανε τα 14 εκτάρια, ενώ στα μέσα του 19ου αιώνα υπολογίζεται ότι κάλυπτε περίπου 40 εκτάρια.

Μεταξύ 1983 και 2003 έχασε το 93% της επιφάνειάς του, περιοριζόμενος σε λιγότερο από ένα εκτάριο. Ωστόσο, η ολοκληρωτική εξαφάνισή του καθυστέρησε περισσότερο από όσο περίμεναν οι ερευνητές.

Κατά την τελευταία πενταετία, στην οποία περιλαμβάνονται τα τρία θερμότερα έτη που έχουν καταγραφεί στην Ευρώπη, οι εναπομείνασες ποσότητες πάγου μειώθηκαν δραματικά. Στις αρχές Οκτωβρίου, το τελευταίο ορατό τμήμα της κύριας μάζας είχε μήκος περίπου πέντε μέτρα και μέγιστο πάχος μόλις μισό μέτρο.

Οι νέες εικόνες από την περιοχή δείχνουν πλέον το γυμνό βραχώδες έδαφος εκεί όπου άλλοτε εκτεινόταν ο παγετώνας. Στις 30 Οκτωβρίου, η σλοβενική εφημερίδα «Slovenske novice» αναφέρθηκε στο τελευταίο μικρό κομμάτι πάγου, έκτασης περίπου δύο τετραγωνικών μέτρων, το οποίο είχε εντοπιστεί την προηγούμενη εβδομάδα και εκτιμάται ότι έκτοτε έλιωσε.

Η απώλεια ενός εθνικού συμβόλου

Ο Ματίγια Ζορν, διευθυντής του Γεωγραφικού Ινστιτούτου «Άντον Μέλικ» της Σλοβενικής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών, επισήμανε ότι το όρος Τρίγκλαβ κατέχει κεντρική θέση στη σλοβενική εθνική ταυτότητα.

Ο ίδιος, που συμμετέχει σε μετρήσεις του παγετώνα από το 2001, εξήγησε ότι η ταχύτητα της συρρίκνωσης εξακολουθούσε να τον εκπλήσσει, ακόμη και ύστερα από τόσα χρόνια παρακολούθησης. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα που ανέφερε στον βρετανικό «Guardian» καθώς, το 2022, οι επιστήμονες πραγματοποίησαν γεώτρηση για γεωχημική ανάλυση σε σημείο όπου ο πάγος είχε πάχος περίπου πέντε μέτρα. Έναν χρόνο αργότερα, ο Ζορν βρέθηκε στο ίδιο ακριβώς σημείο, αλλά πλέον πατούσε πάνω σε βράχο.

Η απώλεια του παγετώνα σημαίνει, παράλληλα, ότι οι ερευνητές στερούνται μιας σημαντικής φυσικής πηγής δεδομένων για την παρακολούθηση της κλιματικής αλλαγής.

Ο τελευταίος παγετώνας της Σλοβενίας

Η εξαφάνιση της κύριας παγετωνικής μάζας στο Τρίγκλαβ αφήνει τη Σλοβενία με έναν τελευταίο παγετώνα, στο όρος Σκούτα, στις Άλπεις Κάμνικ-Σαβίνια.

Μάλιστα, σύμφωνα με το Associated Press, ο παγετώνας της Σκούτα, που κάποτε κάλυπτε περίπου 2,5 έως 3 εκτάρια, έχει περιοριστεί σε περίπου 1,5 εκτάριο. Το πάχος του έχει επίσης μειωθεί σημαντικά, από αρκετές δεκάδες μέτρα σε μόλις λίγα μέτρα.

Ο παγετώνας βρίσκεται σε πιο προστατευμένη από τον ήλιο τοποθεσία, γεγονός που εκτιμάται ότι μπορεί να καθυστερήσει την εξαφάνισή του. Ωστόσο, οι επιστήμονες θεωρούν ότι ακολουθεί την ίδια πορεία με εκείνον του Τρίγκλαβ.

Οι συνέπειες δεν περιορίζονται στην αλλαγή του ορεινού τοπίου. Οι παγετώνες λειτουργούν ως φυσικά αποθέματα νερού, ενώ η απώλειά τους επηρεάζει τα ορεινά οικοσυστήματα και, σε συνδυασμό με τη μείωση των χιονοπτώσεων, τη διαθεσιμότητα νερού. Ήδη, ορεινά καταφύγια στις σλοβενικές Άλπεις έχουν αντιμετωπίσει ελλείψεις κατά τα τελευταία καλοκαίρια.

Η περίπτωση του Τρίγκλαβ αποτυπώνει την ταχύτητα με την οποία μεταβάλλεται το αλπικό περιβάλλον. Ένα τοπίο που για πολλές γενιές αποτελούσε σταθερό σημείο αναφοράς έχει αλλάξει ριζικά μέσα σε λίγες δεκαετίες.

The post Σλοβενία: Εξαφανίστηκε ο παγετώνας στο εθνικό της σύμβολο (φωτογραφίες) appeared first on iEidiseis.