Το Ιράν θέλει νέο καθεστώς στα Στενά του Ορμούζ: «Δεν θα επιστρέψουμε στην προπολεμική κατάσταση»

Να διαμορφώσει ένα εντελώς διαφορετικό καθεστώς λειτουργίας στα Στενά του Ορμούζ μετά τον πόλεμο επιδιώκει το Ιράν, ξεκαθαρίζοντας ότι δεν πρόκειται να επιστρέψει στην κατάσταση που ίσχυε πριν από τη σύγκρουση. Το μήνυμα έστειλε ο πρόεδρος της ιρανικής Βουλής και επικεφαλής της διαπραγματευτικής ομάδας της Τεχεράνης, Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ, σε συνέντευξή του στο Al Jazeera, συνδέοντας το μέλλον της κρίσιμης θαλάσσιας διόδου με την αποδοχή των επτά όρων που έχει θέσει η ιρανική πλευρά προς τις Ηνωμένες Πολιτείες.

«Δεν θέλουμε να συνεχιστεί ο πόλεμος», ανέφερε ο Γκαλιμπάφ, στέλνοντας μήνυμα ότι η Τεχεράνη επιδιώκει την ειρήνη. Έσπευσε, ωστόσο, να ξεκαθαρίσει ότι η επόμενη ημέρα στο Ορμούζ δεν θα είναι ίδια με την προπολεμική πραγματικότητα.

Η τοποθέτησή του αποκαλύπτει ότι η ιρανική πλευρά δεν αντιμετωπίζει την επαναλειτουργία του Στενού ως μια απλή επιστροφή στην ελεύθερη ναυσιπλοΐα, αλλά ως μέρος μιας ευρύτερης συμφωνίας που θα καθορίσει τους όρους διέλευσης των πλοίων, τον ρόλο των παράκτιων χωρών και τη διαχείριση της στρατηγικής θαλάσσιας οδού.

Γκαλιμπάφ: «Το Ορμούζ δεν θα επιστρέψει στο προπολεμικό καθεστώς»

Ο επικεφαλής της ιρανικής διαπραγματευτικής ομάδας υποστήριξε ότι το μέλλον των Στενών του Ορμούζ θα καθοριστεί βάσει του επταμερούς πλαισίου που έχει προτείνει η Τεχεράνη.

Ο ίδιος δεν παρουσίασε αναλυτικά και τα επτά σημεία στη συγκεκριμένη συνέντευξη. Ωστόσο, από τις δημόσιες τοποθετήσεις άλλων Ιρανών αξιωματούχων προκύπτει ότι στις βασικές απαιτήσεις περιλαμβάνονται ο τερματισμός του πολέμου, η άρση των αμερικανικών κυρώσεων, ο τερματισμός του ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών και η αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών περιουσιακών στοιχείων.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει η απαίτηση για αναγνώριση ενός νέου καθεστώτος ναυσιπλοΐας στο Ορμούζ. Η Τεχεράνη επιδιώκει να εφαρμοστεί συγκεκριμένη θαλάσσια διαδρομή που έχει συμφωνηθεί με το Ομάν, με τα πλοία να συντονίζουν τη διέλευσή τους με τις ιρανικές αρχές.

Η συγκεκριμένη απαίτηση αποτελεί μία από τις πιο κρίσιμες πτυχές της ιρανικής πρότασης, καθώς αφορά ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο θα πραγματοποιείται στο εξής η διεθνής ναυσιπλοΐα σε ένα από τα σημαντικότερα περάσματα του παγκόσμιου εμπορίου.

Η νέα διαδρομή με το Ομάν και ο ρόλος των ιρανικών αρχών

Η πρόταση της Τεχεράνης δεν περιορίζεται στην αποκατάσταση της διέλευσης των εμπορικών πλοίων. Το Ιράν επιδιώκει να αναγνωριστεί μια νέα θαλάσσια διαδρομή, η οποία έχει συμφωνηθεί με το Ομάν, ενώ ζητά να εγκαταλειφθούν οι υπόλοιπες διαδρομές που χρησιμοποιούνταν πριν από τον πόλεμο.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί, τα πλοία θα πρέπει να κινούνται βάσει συγκεκριμένου πλαισίου και να συντονίζουν τη διέλευσή τους με τις ιρανικές αρχές.

Με αυτόν τον τρόπο, η Τεχεράνη επιχειρεί να κατοχυρώσει έναν αναβαθμισμένο ρόλο στη διαχείριση της θαλάσσιας κυκλοφορίας, ακόμη και μετά τον τερματισμό των εχθροπραξιών.

Η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για τη διεθνή ναυτιλία, καθώς τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν κομβικό πέρασμα για τις ενεργειακές εξαγωγές από τον Περσικό Κόλπο. Οποιαδήποτε αλλαγή στους όρους διέλευσης μπορεί να επηρεάσει τις εμπορικές ροές, το κόστος μεταφοράς και την ενεργειακή ασφάλεια.

Το σχέδιο των δύο ημερών για το άνοιγμα του Ορμούζ

Στο διπλωματικό παρασκήνιο βρίσκεται και η πρόταση της Τεχεράνης για μια διαδικασία αποκλιμάκωσης διάρκειας δύο ημερών.

Όπως έχει εξηγήσει ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, η πρόταση αποτελεί συντομευμένη εκδοχή ενός αρχικού σχεδίου επτά ημερών. Προβλέπει ότι την πρώτη ημέρα οι ΗΠΑ θα πρέπει να προχωρήσουν σε συγκεκριμένες ενέργειες για την ικανοποίηση των ιρανικών απαιτήσεων και τη δεύτερη ημέρα θα μπορούσε να ακολουθήσει η αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας.

Η ιρανική πλευρά παρουσιάζει το σχέδιο ως έναν πρακτικό δρόμο για τον τερματισμό της σύγκρουσης και την επαναλειτουργία του Στενού. Ωστόσο, η Ουάσιγκτον δεν έχει αποδεχθεί το σύνολο των απαιτήσεων της Τεχεράνης.

Παράλληλα, ο Μοχσέν Ρεζαΐ έχει δηλώσει ότι το Ιράν αναμένει σαφή και συγκεκριμένη απάντηση από τις ΗΠΑ στους επτά όρους του, ενώ έχει απορρίψει τους ισχυρισμούς περί διεξαγωγής επίσημων διαπραγματεύσεων.

Το Ορμούζ στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης ΗΠΑ – Ιράν

Η απαίτηση για νέο καθεστώς στα Στενά του Ορμούζ αποτελεί πλέον ένα από τα βασικά σημεία τριβής μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον.

Για τις Ηνωμένες Πολιτείες, βασικός στόχος είναι η αποκατάσταση της ελεύθερης διεθνούς ναυσιπλοΐας. Αντίθετα, το Ιράν επιδιώκει να συνδέσει την επαναλειτουργία του περάσματος με ένα νέο πλαίσιο που θα ενισχύει τον ρόλο του στη διαχείρισή του.

Το διακύβευμα ξεπερνά τα όρια της περιφερειακής σύγκρουσης. Πριν από τον πόλεμο, από το Ορμούζ διερχόταν περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου, καθώς και σημαντικές ποσότητες υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Η διατήρηση περιορισμών ή η επιβολή νέων όρων διέλευσης θα μπορούσε να επηρεάσει τις διεθνείς ενεργειακές αγορές, τις τιμές των καυσίμων και τις εφοδιαστικές αλυσίδες.

Το μήνυμα του Γκαλιμπάφ είναι σαφές: η Τεχεράνη δεν προτίθεται να αντιμετωπίσει το Ορμούζ ως μια θαλάσσια δίοδο που απλώς θα επιστρέψει στην προπολεμική λειτουργία της. Θέλει οι όροι της επόμενης ημέρας να αποτελέσουν μέρος μιας συνολικής συμφωνίας με τις ΗΠΑ, με το νέο καθεστώς ναυσιπλοΐας να βρίσκεται στον πυρήνα των ιρανικών διεκδικήσεων.

The post Το Ιράν θέλει νέο καθεστώς στα Στενά του Ορμούζ: «Δεν θα επιστρέψουμε στην προπολεμική κατάσταση» appeared first on iEidiseis.