Να γίνουμε… φυσιοδίφες προτείνουν επιστήμονες για υγιή γεράματα

Η παρατήρηση πουλιών αναδεικνύεται σε μια απλή και προσιτή δραστηριότητα που μπορεί να συμβάλει στην υγεία του εγκεφάλου, να ενισχύσει τη μνήμη και να βελτιώσει την ψυχολογική κατάσταση των ηλικιωμένων, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων με άνοια. Νεότερες έρευνες δείχνουν ότι η ενασχόληση με τα πουλιά μπορεί να συνδέεται με καλύτερη οργάνωση του εγκεφάλου και ενδεχομένως με επιβράδυνση ορισμένων αλλαγών που σχετίζονται με τη γήρανση.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ο 78χρονος Χάρολντ, ο οποίος, μετά την εμφάνιση άνοιας, είχε γίνει πιο απομονωμένος και αγχώδης. Η κόρη του τον συνόδευσε σε μια ομάδα παρατήρησης πουλιών στην αγγλική ύπαιθρο. Αρχικά ήταν διστακτικός, αλλά σταδιακά άρχισε να χαμογελά και να απολαμβάνει τα πουλιά στη λίμνη. Για την οικογένειά του, αυτή η στιγμή επαφής και χαράς είχε ιδιαίτερη σημασία.

Η παρατήρηση πουλιών χρησιμοποιείται πλέον σε δομές φροντίδας ηλικιωμένων στο Ηνωμένο Βασίλειο, στη Γερμανία και στις ΗΠΑ. Μελέτες υποδεικνύουν ότι ακόμη και η παρακολούθηση πουλιών από ένα παράθυρο μπορεί να ενισχύσει τη θετική διάθεση, την κοινωνική αλληλεπίδραση και ορισμένες γνωστικές λειτουργίες.

Σε έρευνα που πραγματοποιήθηκε στο Τορόντο του Καναδά, ο νευροεπιστήμονας Erik Wing και η ομάδα του συνέκριναν απεικονίσεις εγκεφάλου έμπειρων παρατηρητών πουλιών με εκείνες αρχαρίων. Χρησιμοποιώντας μαγνητικές τομογραφίες, διαπίστωσαν ότι οι ειδικοί παρουσίαζαν διαφορετική οργάνωση και αυξημένη δραστηριότητα σε περιοχές που σχετίζονται με την προσοχή, την οπτική αντίληψη και την αναγνώριση εικόνων, ιδιαίτερα όταν καλούνταν να αναγνωρίσουν άγνωστα είδη.

Ορισμένες από αυτές τις περιοχές εμφάνιζαν επίσης μεγαλύτερη οργανωτική συνοχή στους έμπειρους παρατηρητές, ακόμη και σε σύγκριση με άτομα αντίστοιχης ηλικίας. Το εύρημα ενδέχεται να υποδηλώνει ότι η συστηματική εξάσκηση διατηρεί ορισμένες λειτουργίες του εγκεφάλου καλύτερα οργανωμένες. Ωστόσο, δεν έχει αποσαφηνιστεί εάν οι διαφορές αυτές αποτελούν αποτέλεσμα της παρατήρησης πουλιών ή εάν άτομα με συγκεκριμένα εγκεφαλικά χαρακτηριστικά έχουν μεγαλύτερη τάση να ασχολούνται με αυτή τη δραστηριότητα.

Τα οφέλη δεν περιορίζονται στους έμπειρους παρατηρητές. Μελέτη στην Πολωνία, στην οποία συμμετείχαν 388 άτομα, έδειξε ότι όσοι αισθάνονταν μεγαλύτερο ενθουσιασμό και θεωρούσαν την παρατήρηση πουλιών σημαντικό μέρος της ζωής τους παρουσίαζαν εντονότερη αίσθηση ψυχολογικής αναζωογόνησης.

Παράλληλα, ερευνητική ομάδα στη Γερμανία εγκατέστησε ταΐστρες πουλιών σε 65 μονάδες φροντίδας ηλικιωμένων. Μέσα σε λίγες εβδομάδες παρατηρήθηκαν βελτιώσεις στην εγρήγορση, στη συγκέντρωση και στην κοινωνική αλληλεπίδραση. Ορισμένοι ηλικιωμένοι μπορούσαν να παρακολουθούν ευκολότερα συζητήσεις, να αναγνωρίζουν πουλιά που είχαν επισκεφθεί ξανά τον χώρο και να επικοινωνούν περισσότερο με τους συγγενείς τους. Οι πρώτες αλλαγές στη μνήμη και τη συγκέντρωση έγιναν εμφανείς σε ορισμένες περιπτώσεις μέσα σε τρεις έως τέσσερις εβδομάδες.

Ανάλογα προγράμματα εφαρμόζονται και στις ΗΠΑ, ενώ η παρατήρηση πουλιών έχει ενταχθεί ακόμη και σε δραστηριότητες υποστήριξης ατόμων που έχουν υποστεί εγκεφαλικό επεισόδιο και αντιμετωπίζουν αφασία, δηλαδή δυσκολίες στην ομιλία ή στην κατανόηση της γλώσσας.

Οι ειδικοί εκτιμούν ότι τα οφέλη προκύπτουν από τον συνδυασμό επαφής με τη φύση, πνευματικής εγρήγορσης, συναισθηματικής ευχαρίστησης και κοινωνικής συμμετοχής. Η περιέργεια και η αναζήτηση νέων εμπειριών ενδέχεται επίσης να συμβάλλουν στη διατήρηση των γνωστικών λειτουργιών καθώς μεγαλώνουμε.

Αν και απαιτείται περισσότερη έρευνα για να επιβεβαιωθεί κατά πόσο η παρατήρηση πουλιών επιβραδύνει άμεσα τη γήρανση του εγκεφάλου, τα μέχρι στιγμής ευρήματα αναδεικνύουν μια δραστηριότητα χαμηλού κόστους και εύκολης πρόσβασης, η οποία μπορεί να προσφέρει ουσιαστικά οφέλη στην ποιότητα ζωής των ηλικιωμένων και των ατόμων με άνοια.

The post Να γίνουμε… φυσιοδίφες προτείνουν επιστήμονες για υγιή γεράματα appeared first on iEidiseis.